Văn học kị sĩ/đang phát triển - Lịch sử thay đổi

Taitamtinh: Taitamtinh đã đổi Văn học kị sĩ thành Văn học kị sĩ/đang phát triển: Quá 30 ngày chưa bình duyệt nên chuyển sang không gian bài đang phát triển

2020-11-15T02:50:34Z

Taitamtinh đã đổi Văn học kị sĩ thành Văn học kị sĩ/đang phát triển: Quá 30 ngày chưa bình duyệt nên chuyển sang không gian bài đang phát triển

Hadubrandlied vào lúc 11:21, ngày 25 tháng 10 năm 2020

2020-10-25T11:21:41Z

Tttrung vào lúc 11:08, ngày 21 tháng 10 năm 2020

2020-10-21T11:08:55Z

Hadubrandlied vào lúc 02:02, ngày 9 tháng 10 năm 2020

2020-10-09T02:02:07Z

Hadubrandlied: Tạo trang mới với nội dung “'''Văn học kị sĩ''' (Pháp ngữ : ''Roman de chevalerie'', Đức ngữ : ''Höfische roman'', Anh ngữ : ''Chivalric romance'', Há…”

2020-10-09T01:58:50Z

Tạo trang mới với nội dung “'''Văn học kị sĩ''' (Pháp ngữ : ''Roman de chevalerie'', Đức ngữ : ''Höfische roman'', Anh ngữ : ''Chivalric romance'', Há…”

Trang mới

'''Văn học kị sĩ''' ([[Pháp ngữ]] : ''Roman de chevalerie'', [[Đức ngữ]] : ''Höfische roman'', [[Anh ngữ]] : ''Chivalric romance'', [[Hán ngữ]] : 騎士文學) là thuật ngữ đề cập các [[tài liệu]] thế tục mô tả lối sống và hành trạng giới [[kị sĩ]], sau bành trướng thành [[tinh thần]] và [[phẩm hạnh]] [[kị nhân]], trực tiếp liên đới ''[[Bộ quy tắc hiệp sĩ]]''<ref>{{cite encyclopedia | last=Chris Baldick | title=Chivalric Romance | encyclopedia=The Oxford Dictionary of Literary Terms | date=2008 | edition=3rd | publisher=Oxford University Press | isbn=978-0-19-172717-7 | oclc=4811919031}}</ref>.

Dòng [[văn nghệ]] này manh nha tại nơi ngày nay là [[Pháp]] thế kỉ XI và chóng phát triển dưới sự bảo trợ của [[Tòa Thánh]] trong nhiều thế kỉ tiếp theo. Đa số [[trứ tác]] thường tập trung phản ánh đức trung thành phụng hiến tín điều, sự thượng võ, những cuộc phiêu lưu hành hiệp và [[ái tình]] của [[kị nhân]], hoặc có thể là quá trình rèn rũa từ [[kị nhân]] nên [[kị sĩ]] rồi cuối cùng là [[hiệp sĩ]]. Cùng dòng [[văn học thành thị]], [[văn học]] [[kị sĩ]] đã phá thế độc quyền của [[văn học]] [[nhà thờ]], nhưng lại vun bồi cho [[văn học]] và [[triết học sĩ lâm]] thêm dồi dào sống động. Nhân vật chính trong các truyện kể [[kị sĩ]] thường có hành động trượng nghĩa và vô cùng mộ đạo, do thế, được coi là sự tiếp nối dạng nhân vật tráng sĩ [[cổ đại]]<ref>{{cite book | last=Lewis | first=C. S. | author-link=C. S. Lewis | title=[[The Discarded Image]] | location=Cambridge | date=1994 | edition=Canto | publisher=Cambridge University Press | isbn=978-0-521-47735-2 | page=9 | ref=harv}}</ref>.
==Lịch sử==
[[Hình:Ywain-Gawain.JPG|nhỏ|phải|222px|[[Yvain]] đấu [[Gawain]]. Minh họa tác phẩm của [[Chrétien de Troyes]] - ''[[Yvain, le Chevalier au Lion]]''.]]
[[File:Holger danske.jpg|right|thumb|222px|Holger Danske, or Ogier the Dane, from the Matter of France]]
Theo nghĩa hẹp, [[văn học]] [[kị sĩ]] gồm những [[trứ tác]] xuất hiện tại [[Âu châu]] [[trung đại]] và xoay quanh lối sống cùng đức tin của giới [[kị nhân]]. Nhưng một cách phổ quát hơn, là những [[văn phẩm]] thể hiện được lối sống, tính cách và lí tưởng giới [[võ bị]], do đó mà không cố định thời đại và [[quốc gia]] nào. Cả hai ý nghĩa này đều được chấp nhận trong học giới, nhưng vế sau có nhiều phần trội hơn<ref>{{cite book | last=Lewis | first=C. S. | title=A Preface to Paradise Lost | location=London | date=1961 | publisher=Oxford University Press | isbn=978-0-19-500345-1 | page=6}}</ref>.

Ngay từ [[trung đại]], các [[văn phẩm]] [[kị sĩ]] đã được sáng tác bằng nhiều [[ngôn ngữ]] khác nhau nên ngày nay ít nhất có giá trị chủ đạo trong phạm trù [[ngôn ngữ học]], thậm chí bảo tồn nhiều [[tử ngữ]], ngoài ra còn tự gầy dựng được phong cách [[mĩ thuật]] độc đáo thông qua sự minh diễn nội dung câu từ. Đây cũng là một trong những dòng [[văn học]] hi hữu hấp dẫn được lượng tác gia, độc giả và phong cách sáng tạo khổng lồ. Đối với các [[quốc gia]] hình thành muộn tại [[Âu châu]], nó còn có tác dụng kiến tạo bản sắc<ref>{{cite book | last=Huizinga | first=Johan | title=The Autumn of the Middle Ages | location=Chicago | date=1996 | publisher=University of Chicago Press | isbn=978-0-226-35992-2 | page=354 | ref=harv}}</ref>.
==Tiêu biểu==
===Tác phẩm===
{{div col|colwidth=12em}}
* Trứ tác [[Chrétien de Troyes]]
*''[[Queste del Saint Graal]]''
*''[[Perceforest]]''
*''[[The Knight in the Panther's Skin]]''
*''[[Valentine and Orson]]''
*''[[King Horn]]''
*''[[The Squire of Low Degree]]''
*''[[Romance of the Rose]]''
*''[[Ngài Gawayn và Lục Kị Sĩ]]''
*''[[Guilhem de la Barra]]'' by [[Arnaut Vidal]]
*''[[Guillaume de Palerme]]''
*''[[Le Morte D'Arthur]]'' - [[Sir Thomas Malory]]
*''[[Amadis de Gaula]]'' - [[João Lobeira]] và [[Garci Rodríguez de Montalvo]]
*"[[The Knight's Tale]]" và "[[The Wife of Bath's Tale]]" trong ''[[The Canterbury Tales]]'' của [[Geoffrey Chaucer]]
*''[[Chevalere Assigne]]''
* ''[[Sir Eglamour of Artois]]''
* ''[[Octavian]]''
* ''[[Ipomadon]]''
* ''[[Sir Gawain and the Carle of Carlisle]]''
* ''[[The Knightly Tale of Gologras and Gawain]]''
* ''[[Tirant lo Blanch]]'' - [[Joanot Martorell]]
* ''[[Amadas]]''
* ''[[Sir Cleges]]''
* ''[[The King of Tars]]''
* ''[[Sir Isumbras]]''
* ''[[Erl of Toulouse]]''
* ''[[Generides]]''
* ''[[Roswall and Lillian]]''
* ''[[Hertig Fredrik av Normandie]]''
{{div col end}}
===Tác giả===
* [[Chrétien de Troyes]]
* [[Thomas Malory]]
* [[Geoffrey Chaucer]]
==Văn hóa==
Dòng [[văn học]] này là cảm hứng vô tận cho nhiều ngành [[nghệ thuật]] và [[khoa học]] khác nhau, thậm chí là nền cho sự phát triển tiểu thuyết võ hiệp Á Đông.
==Xem thêm==
* [[Bộ quy tắc hiệp sĩ]]
* [[Sĩ lâm triết học]]
==Tham khảo==
{{reflist|4}}
* [http://www.clas.ufl.edu/icls/ The International Courtly Literature Society]
* [http://clarisel.unizar.es Base de datos bibliográfica sobre literatura caballeresca Clarisel]
* [https://web.archive.org/web/20110305041847/http://www.bne.es/es/Actividades/Exposiciones/Exposiciones2008/docs/visitaAmadis/index.html Amadís de Gaula 1508. Quinientos años de libros de caballerías]. Exposición en el museo de la [[Biblioteca Nacional de España]]
* [https://web.archive.org/web/20060427105951/http://www2.uah.es/filmr/catalogo.htm Catálogo descriptivo de libros de caballerías]
* [https://web.archive.org/web/20050308175439/http://www.cooltourclub.com/CWQC/Otras_Secciones/Caballeros_Andantes/CA.html Caballeros andantes]
* [http://www.russianplanet.ru/filolog/kurtuaz/england/works.htm Английские, французские, бретонские рыцарские романы]
* [http://www.russianplanet.ru/filolog/kurtuaz/england/arthur/green.htm Сэр Гавейн и Зелёный рыцарь]
* [https://web.archive.org/web/20010419082109/http://worldart.chat.ru/malory/malory.htm Смерть Артура]
[[Thể loại:Văn học kị sĩ| ]]

@@ Dòng 1: / Dòng 1: @@
-'''Văn học kị sĩ''' ([[Pháp ngữ]] : ''Roman de chevalerie'', [[Đức ngữ]] : ''Höfische roman'', [[Anh ngữ]] : ''Chivalric romance'', [[Hán ngữ]] : 騎士文學) là thuật ngữ đề cập các [[tài liệu]] thế tục mô tả lối sống và hành trạng giới [[kị sĩ]], sau bành trướng thành [[tinh thần]] và [[phẩm hạnh]] [[kị nhân]], trực tiếp liên đới ''[[Bộ quy tắc hiệp sĩ]]''<ref>{{cite encyclopedia | last=Chris Baldick | title=Chivalric Romance | encyclopedia=The Oxford Dictionary of Literary Terms | date=2008 | edition=3rd | publisher=Oxford University Press | isbn=978-0-19-172717-7 | oclc=4811919031}}</ref>.
+{{mới}}'''Văn học kị sĩ''' ([[Pháp ngữ]] : ''Roman de chevalerie'', [[Đức ngữ]] : ''Höfische roman'', [[Anh ngữ]] : ''Chivalric romance'', [[Hán ngữ]] : 騎士文學) là thuật ngữ đề cập các [[tài liệu]] thế tục mô tả lối sống và hành trạng giới [[kị sĩ]], sau bành trướng thành [[tinh thần]] và [[phẩm hạnh]] [[kị nhân]], trực tiếp liên đới ''[[Bộ quy tắc hiệp sĩ]]''<ref>{{cite encyclopedia | last=Chris Baldick | title=Chivalric Romance | encyclopedia=The Oxford Dictionary of Literary Terms | date=2008 | edition=3rd | publisher=Oxford University Press | isbn=978-0-19-172717-7 | oclc=4811919031}}</ref>.
 ==Lịch sử==
 [[Hình:Ywain-Gawain.JPG|nhỏ|phải|200px|[[Yvain]] đấu [[Gawain]]. Minh họa tác phẩm của [[Chrétien de Troyes]] - ''[[Yvain, le Chevalier au Lion]]''.]]

@@ Dòng 46: / Dòng 46: @@
 * [[Thomas Malory]]
 * [[Geoffrey Chaucer]]
-==Ảnh hưởng==
+==Văn hóa==
 Dòng [[văn học]] này là cảm hứng vô tận cho nhiều ngành [[nghệ thuật]] và [[khoa học]] khác nhau, thậm chí là nền cho sự phát triển tiểu thuyết võ hiệp Á Đông.
-==Xem thêm==
+==Tham khảo==
 * [[Bộ quy tắc hiệp sĩ]]
 * [[Sĩ lâm triết học]]
-==Tham khảo==
+==Liên kết==
 {{reflist|4}}
 * [http://www.clas.ufl.edu/icls/ The International Courtly Literature Society]

@@ Dòng 1: / Dòng 1: @@
 '''Văn học kị sĩ''' ([[Pháp ngữ]] : ''Roman de chevalerie'', [[Đức ngữ]] : ''Höfische roman'', [[Anh ngữ]] : ''Chivalric romance'', [[Hán ngữ]] : 騎士文學) là thuật ngữ đề cập các [[tài liệu]] thế tục mô tả lối sống và hành trạng giới [[kị sĩ]], sau bành trướng thành [[tinh thần]] và [[phẩm hạnh]] [[kị nhân]], trực tiếp liên đới ''[[Bộ quy tắc hiệp sĩ]]''<ref>{{cite encyclopedia | last=Chris Baldick | title=Chivalric Romance | encyclopedia=The Oxford Dictionary of Literary Terms | date=2008 | edition=3rd | publisher=Oxford University Press | isbn=978-0-19-172717-7 | oclc=4811919031}}</ref>.
+==Lịch sử==
 Dòng [[văn nghệ]] này manh nha tại nơi ngày nay là [[Pháp]] thế kỉ XI và chóng phát triển dưới sự bảo trợ của [[Tòa Thánh]] trong nhiều thế kỉ tiếp theo. Đa số [[trứ tác]] thường tập trung phản ánh đức trung thành phụng hiến tín điều, sự thượng võ, những cuộc phiêu lưu hành hiệp và [[ái tình]] của [[kị nhân]], hoặc có thể là quá trình rèn rũa từ [[kị nhân]] nên [[kị sĩ]] rồi cuối cùng là [[hiệp sĩ]]. Cùng dòng [[văn học thành thị]], [[văn học]] [[kị sĩ]] đã phá thế độc quyền của [[văn học]] [[nhà thờ]], nhưng lại vun bồi cho [[văn học]] và [[triết học sĩ lâm]] thêm dồi dào sống động. Nhân vật chính trong các truyện kể [[kị sĩ]] thường có hành động trượng nghĩa và vô cùng mộ đạo, do thế, được coi là sự tiếp nối dạng nhân vật tráng sĩ [[cổ đại]]<ref>{{cite book | last=Lewis | first=C. S. | author-link=C. S. Lewis | title=[[The Discarded Image]] | location=Cambridge | date=1994 | edition=Canto | publisher=Cambridge University Press | isbn=978-0-521-47735-2 | page=9 | ref=harv}}</ref>.
-==Lịch sử==
+==Văn hóa==
-[[Hình:Ywain-Gawain.JPG|nhỏ|phải|222px|[[Yvain]] đấu [[Gawain]]. Minh họa tác phẩm của [[Chrétien de Troyes]] - ''[[Yvain, le Chevalier au Lion]]''.]]
+[[Hình:Holger danske.jpg|nhỏ|phải|200px|Holger Danske, hay Ogier the Dane, trong ''Matter of France''.]]
 Theo nghĩa hẹp, [[văn học]] [[kị sĩ]] gồm những [[trứ tác]] xuất hiện tại [[Âu châu]] [[trung đại]] và xoay quanh lối sống cùng đức tin của giới [[kị nhân]]. Nhưng một cách phổ quát hơn, là những [[văn phẩm]] thể hiện được lối sống, tính cách và lí tưởng giới [[võ bị]], do đó mà không cố định thời đại và [[quốc gia]] nào. Cả hai ý nghĩa này đều được chấp nhận trong học giới, nhưng vế sau có nhiều phần trội hơn<ref>{{cite book | last=Lewis | first=C. S. | title=A Preface to Paradise Lost | location=London | date=1961 | publisher=Oxford University Press | isbn=978-0-19-500345-1 | page=6}}</ref>.
 Ngay từ [[trung đại]], các [[văn phẩm]] [[kị sĩ]] đã được sáng tác bằng nhiều [[ngôn ngữ]] khác nhau nên ngày nay ít nhất có giá trị chủ đạo trong phạm trù [[ngôn ngữ học]], thậm chí bảo tồn nhiều [[tử ngữ]], ngoài ra còn tự gầy dựng được phong cách [[mĩ thuật]] độc đáo thông qua sự minh diễn nội dung câu từ. Đây cũng là một trong những dòng [[văn học]] hi hữu hấp dẫn được lượng tác gia, độc giả và phong cách sáng tạo khổng lồ. Đối với các [[quốc gia]] hình thành muộn tại [[Âu châu]], nó còn có tác dụng kiến tạo bản sắc<ref>{{cite book | last=Huizinga | first=Johan | title=The Autumn of the Middle Ages | location=Chicago | date=1996 | publisher=University of Chicago Press | isbn=978-0-226-35992-2 | page=354 | ref=harv}}</ref>.
 ==Tiêu biểu==
 ===Tác phẩm===
-{{div col|colwidth=12em}}
+{{div col|colwidth=18em}}
 * Trứ tác [[Chrétien de Troyes]]
 *''[[Queste del Saint Graal]]''
@@ Dòng 45: / Dòng 46: @@
 * [[Thomas Malory]]
 * [[Geoffrey Chaucer]]
-==Văn hóa==
+==Ảnh hưởng==
 Dòng [[văn học]] này là cảm hứng vô tận cho nhiều ngành [[nghệ thuật]] và [[khoa học]] khác nhau, thậm chí là nền cho sự phát triển tiểu thuyết võ hiệp Á Đông.
 ==Xem thêm==